شاید یکی از مهمترین مزیت‌های فناوری بیم (BIM) توانایی آن در برآورد و مدیریت هزینه پروژه‌ها باشد. در این مقاله بررسی می‌کنیم که مدیریت هزینه در فناوری بیم چگونه انجام می‌شود.

 مدل اطلاعات ساختمان از المان‌ها و اطلاعات متنوعی انباشته شده است. مدل سه‌بعدی (۳D) از اطلاعات معماری، سازه و تاسیسات، مدل چهاربعدی (۴D) از اطلاعات زمان‌بندی و مدل پنج‌بعدی (۵D) از اطلاعات مدیریت هزینه تشکیل شده است. در ادامه روند مدیریت هزینه در مراحل مختلف مدلسازی اطلاعات ساختمان (BIM) به‌صورت مختصر توضیح داده می‌شود.

مدلسازی پنج‌بعدی پروژه

مدیریت هزینه- مرحله برآورد

برآورد درست هزینه، حقیقتی غیر‏قابل‏ انکار در کنترل موفق پروژه است. معمولاً قیمت‌هایی که از طریق فهرست مقادیر در دسترس قرار می‌گیرند، مبنای تخصیص منابع را تشکیل می‌دهند. به وسیله مدل‌های سه‌بعدی می‌توان المان‌های مجزای تشکیل دهنده ساختمان را از روی مدل انتخاب کرد و بهصورت آیتم‌هایی قابل سنجش در صورتحساب تفکیک نمود. با توجه به تغییرات احتمالی در هزینه‌ها، این سنجش شاید چندان دقیق نباشد اما درحال حاضر این روش یکی از روش‏های قابل اعتنا برای برآورد مقادیر ارائه شده است.
برخی نرم‌افزارها دارای بخشی اضافه برای متره احجام و مقادیر هستند که در استخراج داده‌های طراحی مجازی و جمع‌بندی مقادیر در صورتحساب بکار می‌روند. این رابط با انتخاب یک المان در مدل، کاربر را قادر می‌سازد تا مقادیر حساب شده را رویت کرده و موارد دلخواه را مشخص نموده و به آیتم‌های صورتحساب مربوطه ارسال کند. همچنین بطور عکس به واسطه مقادیر موجود در داده‌های متره، می‌توان المان‌های مربوطه را رصد کرد.

مدیریت هزینه- مرحله ساخت

در این مرحله داده‌های برآورد اولیه در دسترس تیم پروژه قرار می‌گیرند. اطلاعات باید شفاف و تفصیلی باشد و در دسترس بخش تهیه و تدارکات قرار بگیرد تا از نظر کالاهای تهیه شده و خدمات صورت گرفته بررسی شوند و تمام متغیرها در طول مرحله ساخت ملحوظ گردند.
برآورد مبنای اولیه شامل کمیت، نرخ و اطلاعات مربوط به قیمت است. این برآورد، مبنای مقایسه با هزینه‌های واقعی قرار می‌گیرد که به‌صورت روزانه در کارگاه اعمال می‌شوند. همچنین فرآیندهای دائمی که مقادیر تغییرپذیری دارند انجام شده و با شرح جزئیات و ریزه‌کاری‌ها پیگیری‌ می‌شوند. موارد زیر از جملۀ این فرایندها هستند:

● ثبت ساعت‌های کاری دفتری؛
● ثبت ساعت‌های کاری در کارگاه؛
● رسیدهای موجودی و علت صدور آن‌ها؛
● ارزیابی‌های مربوط به پیمانکار فرعی؛

نتیجه آنکه با استفاده از نرم‌افزارهای مناسب، اطلاعات روزانه ثبت شده و قیمت‌گذاری به‌صورت همزمان و فوری انجام گرفته و در آخر به‌صورت روزانه تجمیع می‌شوند. همچنین از همین اطلاعات برای تلفیق با استفاه از دفاتر حساب استفاده می‌شود.
خارج از فرآیند اصول حسابداری رسمی و تفصیلی، هیچ سیستم مدیریت هزینه معتبری نمی‌تواند ارقام صحیح و قابل قبولی را از اطلاعات قیمت‌گذاری ارائه دهد. از این رو باید اطمینال حاصل کرد که سیستم نرم‌افزاری مورد استفاده برای کسب داده‌های هزینه‌ها، برمبنای فرایندهای حسابداری صحیح طراحی شده باشند.

گزارش ارزش حاصله (Earned Value)

پیشرفت کار در کارگاه معمولاً بصورت ماهیانه سنجیده می‌شود. روندکار به این شکل است که مقادیر کار انجام شده نسبت به آیتم‌های کاری سنجیده شده و در صورتحساب درج می‌گردد. به این ترتیب نه تنها حساب درآمد و سود ارائه می‌شود بلکه تصویری از بودجه قابل استفاده در همان زمان خاص به دست می‌آید. بنابراین ضروری است که گردش اطلاعات هزینه‌ها مطابق با تخصیص بهای قیمت در کارگاه در همان زمان قابل دسترس باشد. به این ترتیب مقایسه بودجه برآوردشده با ارزیابی کار انجام شده امکان‌پذیر می‌شود.

مدیریت حسابداری- مرحله ساخت

در مرحلۀ برآورد، بودجه به‌واسطه فرایند سنجش ارزش کسب شده ارائه می‌شود. در صنعت ساخت‌و‌ساز باید بین منابع تخصیص یافته در این مرحله و هزینه‌های افزوده شده به آن، بانضمام روز برآورد، ارتباطی محکم و تنگاتنگ وجود داشته باشد. همچنین همگی این اطلاعات باید با دفاتر حساب مطابقت داشته باشند.
به نظر می‏رسد این فرآیند، فرآیندی است که نتایج صحیحی را ارائه می‌دهد. نتیجه آنکه در مدیریت هزینه‌ها باید نرم‌افزاری را انتخاب کرد که با شیوه‌های صحیح ذکر شده مطابقت داشته باشد و اطلاعات معناداری را ارئه دهد.

منبع : http://www.bimananews.ir